Salı, Ağustos 4, 2020
Ana Sayfa Bilim İşte Ülker Sahnede

İşte Ülker Sahnede

[dropcap]Ü[/dropcap]lker ya da namıdiğer Yedikızkardeşler, gökyüzüne biraz olsun bakan herkesin dikkatini çeken bir yıldız kümesi. Küme, kasım ayında havanın kararmasıyla birlikte tam doğu ufkunun üzerinde belirir. Bu nedenle kümeyi yaklaşan kış mevsiminin habercisi olarak düşünebiliriz. Gökyüzünün en parlak kümesi olan Ülker, gökyüzünde yaklaşık 4 dolunay çapında bir alan kaplar.

Ülker bir açık yıldız kümesi

Bu kümeler genç yıldızlardan oluşur. Yaşlı yıldızlardan oluşan açık kümelere rastlanmamasının nedeni, kümeyi oluşturan yıldızların zamanla, birkaç yüz milyon yıl içinde, birbirlerinden uzaklaşıp dağılmasıdır.

Çok genç yıldızlardan oluşan kümeleri oluşturan bulutsular, genellikle kümenin yıldızları çevresinde varlığını sürdürür. Bulutsular, kümedeki yıldızları oluşturan gazın artakalan hammaddesini içerir. Yıldızların ışınımı dışa doğru bir basınç oluşturarak zamanla çevrelerindeki bulutsuyu dağıtır.

Ülker’i oluşturan yıldızların çevresindeki bulutsu, çıplak gözle olmasa da bir dürbünle bakıldığında fark edilebilir. Bulutsu, özellikle uzun poz süreli fotoğraflarda çok belirgin çıkar. Ülker geçmişte çeşitli söylencelere konu olmuş. Kümedeki parlak yıldızlar günümüzde de Yunan mitolojisinden gelen adlarıyla anılıyorlar: Alcyone, Merope, Electra, Maia, Taygeta, Celeano ve Sterope.

Kümedeki parlak yıldızlardan Atlas bu yedi kız kardeşin babası, belli belirsiz görünen Pleione ise annesidir. Birçok gözlemci, Ülker’i küçük bir kepçeye, Büyük Ayı’nın minyatür haline benzetir. Kepçenin sapını oluşturan yıldız Atlas, onun hemen yanında bulunan daha sönük yıldızsa Pleione’dir.

Anne Pleione, Atlas’a göre belirgin biçimde sönüktür; bu nedenle ışık kirliliğinin yoğun olduğu yerlerden çıplak gözle görülemeyebilir. Pleione bir değişen yıldızdır. Yani parlaklığı zaman içinde değişir.

Çok hızlı döndüğünden zaman zaman uzaya madde fırlatır ve bu sırada parlaklığı biraz arttıktan sonra düşer. Nitekim tarihi kayıtlarda bu yıldızın bazen gözden kaybolduğu yazılıdır. Yıldızın parlaklığı en son 1972 – 1986 yılları arasında değişim göstermişti.

İşte Ülker Sahnede
İşte Ülker Sahnede

Ülker bu sıralar doğu ufku üzerinde bu şekilde görülüyor. Ağustos 2007’de çekilen bu fotoğrafta Ülker’in altında Mars görülüyor.Mars şu anda burada değil.

Ancak Ülker’in altında Boğa’nın yan duran V şeklindeki başını ve onun en parlak yıldızı Aldebaran’ı her yılın bu zamanı akşam gökyüzünde, doğu ufku üzerinde görebilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Most Popular

Kozalak

Kozalaklar, iğne yapraklı ağaçların tohumlarının bulunduğu organlardır. Her ne kadar ait oldukları ağaç türüne göre şekilleri ve makro yapıları değişse de içyapıları ve oluştukları...

Gizemleri Çözmemize Yardım Eden Küçük Balıklar

Leuven’deki (Belçika) NERF Laboratuvarları’nda araştırmacı olarak çalışan Dr. Emre Yaksi bu soruyu şu şekilde yanıtlıyor: “Beynimizde koku ve tatları işleyen bölge beyin kabuğumuzun en...

Böcekler ve Hastalıklar

Böcekler ve Hastalıklar Sivrisinek, bit, kene, pire ve uyuz gibi böceklerin ısırması çok ciddi alerjik tepkilere ve zehirlenmeye yol açmasa da bölgesel kaşıntı, kızarıklık ve...

Anaflaktik Şok Nedir?

Anaflaktik  Şok Nedir? Himenoptera türünden olan yabanarılarının sokması ve ateş karıncalarının ısırması sonucunda insanlarda çok ciddi, hayatı tehdit eden bir tablo ortaya çıkabilir. İğneleriyle veya...

Recent Comments

admin on 300full-60